Meðfylgjandi mynd sem fengin er af vef Veðurstofu Íslands sýnir upptök skjálftanna.  Grænar stjörnur eru skjálftar yfir 3 á Richter.

Uppfært kl. 13:36 Hrinan færðist nokkuð í aukana uppúr kl. 10 í morgun og allmargir skjálftar um 2,5–3 hafa orðið síðan þá.  Ekkert bendir þó til annars en að þetta sé hefðbundin jarðskjálftahrina á Reykjaneshryggnum.

Samkvæmt óyfirförnum mælingum á vef Veðurstofunnar varð skjálfti upp á 5,0 um 196 km SSV af Eldeyjarboða á Reykjaneshrygg um kl. 19:24.   Telja verður líklegt að sjá skjálfti hafi ekki orðið eða sé mun minni en þessar mælingar sýna.

Kortið er fengið af vef Veðurstofu Íslands.

According to  automated service from the Icelandic Met.Office was a 3.6 earthquake just west of the Krísuvík pm. 21 12 this evening. Several earthquakes have followed, all much smaller. Earthquakes appear to be somewhat further south than in recent cycles of the region. The big earthquake was felt across the Reykjanes and the metropolitan area. It seems likely from previous cycles that the activity will continue.

The map is derived from the Icelandic Meteorological Office website.

Katla var með derring allt árið, sérstaklega þó um sumarið þegar talið er að smágos hafi orsakað hlaup í Múlakvísl.  Gosið, ef eitthvað var, náði ekki uppúr jöklinum.  Á haustmánuðum urðu öflugar jarðskjálftahrinur í Kötlu en sú gamla lét það duga að sinni.  Heldur hægðist um undir lok ársins enda á Katla það helst til að gjósa á tímabilinu september til nóvember miðað við söguna.  Tengist það vænntanlega þrýstingsbreytingum vegna snjóbráðnunar á jöklinum seinni part sumars.

Krísuvíkursvæðið var á talsverðri hreyfingu af og til á árinu.  þar gengu yfir skjálftahrinur og nokkuð landris hefur einnig mælst á svæðinu.   Ekki er enn ljóst hvað veldur því, væntanlega þó annaðhvort kvikusöfnun undir svæðinu eða breytingar á háhitasvæðinu.

Bárðarbunga hristist stundum hressilega á árinu og virtist hreyfingin ná yfir stórt svæði, frá Hamrinum í suðri að Kistufelli norðan við Bárðarbungu.  Þetta kerfi hefur verið órólegt lengi, reyndar síðustu áratugi en ekki enn gosið.  Gjálpargosið 1996 tilheyrði Grímsvatnaeldstöðinni þó stór skjálfti í Bárðarbungu hafi komið gosinu af stað.

Þá urðu einnig hrinur í Suðvesturhorni Langjökuls eins og reyndar stundum vill verða.  Mikla athygli vöktu svo manngerðir jarðskjálftar á Hellisheiði í tengslum við dælingu vatns í borholur á svæðinu.

HVAÐ SEGJA VÖLVURNAR UM 2012 ?

Það er séríslenskur siður að ákveðnir fjölmiðlar fá völvur til liðs við sig um áramót og svona til gamans kíkjum við á hvað völvur Vikurnnar og DV hafa um næsta ár að segja hvað hamfarir varðar.  Er fyrst til að nefna að þær eru algjörlega á öndverðum meiði og virðast hafa mjög ólík tengsl í andaheimum.  Vikuvölvan spáir miklum hamförum í Kötlu á árinu  og reyndar miklum umbrotum víða á landinu.  Katla á að hreyfa bæði við Heklu og Vatnajökli.  Nefnir hún einnig Grímsey og Kolbeinsey til sögunnar en þó líklega frekar fyrir jarðsjálfta á því svæði en eldgos.  Þá nefnir hún Bláfjallasvæðið og Reykjaneshrygginn, hann fer að gera “einhverja vitleysu” á næstunni. Þá sér hún byggð fara undir hraun.  Hvað Kötlu varðar sér hún mikla gjósku og einnig hraun.  Okkar mat: Að allt þetta gerist á einu ári er nú frekar hæpið, jafnvel þó um 2012 sé að ræða!  Einnig er mjög ólíklegt að hraun renni frá Kötlu, slíkt gerist ekki í gosi sem er í öskjunni undir 700 metra þykkum ís en þar eru langflest Kötlugosin.  Hinsvegar getur gosið í hlíðum fjallsins eða eins og gerðist árið 934 að sprungan nái úr öskjunni og norður fyrir jökulinn en hvort tilfellið sem er verður að telja mjög ólíklegt enda virknin síðustu ár bundin við öskjuna fyrst og fremst en einnig Goðabungu.  Hún er reyndar nær íslausu svæði á Fimmvörðuhálsi og A-V sprunga gæti tæknilega séð náð inn á íslaust svæði þar.

DV völvan tekur svo allt annan pól í hæðina og segir Kötlu sofa áfram!  — Hún spáir hinsvegar gosi í sjó á milli lands og Vestmannaeyja. Það væri reyndar grafalvarlegur atburður að fá gos á þeim slóðum enda ekki nema tæpir 10 km. á milli Heimaeyjar og fastalandsins — Gosið gæti allt eins teygt sig inn á Heimaey.  Elliðaey er norðaustan við Heimaey, mynduð í stóru gosi fyrir um 5–6000 árum.  Það er reyndar ekkert útilokað að hrinan sem hófst við Vestmannaeyjar 1963 með Surtseyjargosinu (?) sé ekki liðin hjá.  En í þessu sambandi er vert að geta þess að það er ekki alveg á hreinu að goshrinan í Vestmannaeyjakerfinu hafi hafist með Surtsey.  nokkuð áreiðanlegir annálar benda til þess að gos hafi orðið í sjó við Vestmannaeyjar árið 1896 og hér má svo sjá frásögn af hugsanlegu gosi árið 1941 en af því fer þó fáum sögum.  Vestmannaeyjakerfið er svolítið líkt Heklu að því leiti að nánast enginn fyrirvari er á gosum þar, einhverjir skjálftar fáum klukkustundum fyrir gos virðist vera allt og sumt.  En vonum bara að DV völvan hafi rangt fyrir sér.

Talandi um Heklu þá telur sá er þetta ritar langlíklegast að hún láti á sér kræla á árinu — reyndar miklu líklegri en aðrar eldstöðvar.  Vitað er að kvika hefur safnast í kvikuhólfið frá síðasta gosi og þrýstingur orðinn nokkuð mikill.

Eldgos.is óskar lesendum gleðilegs árs og friðar.

Earthquake swarm took place  northeast of  Bárðarbunga in Vatnajökull peninsula last night. The largest earthquake in the cycle to so far  is 3.3 recording to the automated service from Icelandic Met. Office .There  is n´t  any sign of  harmonic tremor. Activity has been in this area in recent years but  rather quiet in recent months.

Viðvarandi skjálftavirkni hefur verið í Kötlu undanfarna mánuði og virðist lítið lát á henni.  Ljóst er að Katla er að búa sig undir gos.

Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands og sýnir skjálfta í Kötlu síðasta sólarhring eða svo.

mbl.is — Harður jarðskjálfti í Kötlu

ruv.is — Skjálfti upp á 3,5 í Kötlu

Earthquake at the Katla volcano  9 50 this morning was felt in Vík, a town near the volcano. Initial measurements indicated that the earthquake was of size 3.5, but later the tremor was downgraded to 2.9.  The epicenter was in the southern part of the caldera and therefore closer to Vik than most other earthquakes that have occurred recently in Katla.

Persistent seismicity has been in Katla volcano in recent months and appears little let-up in it. It is clear that Katla is preparing for an eruption.

The The Image source is the Icelandic Meteorological Office’s website and shows tremors in the Katla region last days.

Skjálftar á þessu svæði geta fræðilega ekki orðið stærri en ca. 6 á Richter vegna þess að jarðskorpan á svæðinu er það þunn að hún getur ekki orsakað sterkari skjálfta.  Skjálftar upp á 6 á Richter eru þó stórir skjálftar á Íslenskan mælikvarða.  Það er ekki hægt að útiloka að þessi vatnsdæling OR komi slíkum skjálftum að stað.  Kenningar hafa heyrst að þessir smáskjálftar dragi úr spennu á svæðinu og minnki þar með líkur á stórum skjálftum.  Þetta er þó algjörlega óstaðfest og réttlætir tæplega þær starfsaðferðir OR sem koma af stað jarðskjálftum.

Menn hafa velt fyrir sér hvort þetta geti valdið eldgosi á svæðinu.  Því er til að svara að það er nánast útilokað.  Skjálftarnir er nærri sprungusvæði Hengils en virðast þó ekki vera inná því og ekki nærri kvikuhólfi eldfjallsins.   Vissulega eru dæmi um að jarðskjálftar hafi komið eldgosum af stað.  Eitt skýrasta dæmi um slíkt er þegar skjálfti uppá 5 á Richter í Bárðarbungu kom af stað Gjálpargosinu í Grímsvatnaeldstöðinni árið 1996.  Aðstæður eru þó talsvert aðrar á þessum slóðum enda Hengillinn ekki nándar nærri eins virkt eldfjall eins og eldstöðvarnar undir Vatnajökli.  En hvað sem því líður ætti menn að forðast það að storka náttúrunni á þennan hátt.

Myndin er fengin af vef Veðurstofu Íslands og sýnir upptök skjálftanna í morgun.

Fréttir um skjálftana:

mbl.is  Skjálftar upp á 3,8 stig

Visir.is — Tveir snarpir jarðskjálftar nærri Hveragerði

Ruv.is — Manngerðir skjálftar upp á 4

Process of water pumping  in cracks near Hellisheiðavirkjun (Hellisheiði Geothermal Plant) has  caused earthquakes in the region in recent weeks. Now this morning more than a hundred tremors occurred and two of them nearly 4 on the Richter scale.  They were felt widely in Southwest Iceland.

Earthquakes in this region can theoretically not be larger than approx. 6 on the Richter scale because the crust in the region is thin, it can not cause a stronger earthquake. Earthquakes up to 6 on the Richter scale are however  large earthquakes by Icelandic standards. It can not be ruled out that the water pumping process can cause such a tremor.  Theories have been  heard that these tremors  reduce regional tensions and reduces the likelihood of a large earthquake. This is completely unconfirmed and does not justify  the procedure of  OR to trigger earthquakes.

Some have wondered whether this might cause an eruption in the area. Therefore, to answer that it is virtually impossible. The earthquakes are close to the Hengill fissure system  but do not seem to be in it and not near the magma chamber of the volcano. Certainly there are examples of earthquakes where eruptions have been triggered. One of the clearest examples of this is when the earthquake of 5 on the Richter scale in Bárðarbunga came off  Gjálp eruption in Grímsvötn volcano in 1996. Conditions are considerably others in the area as Hengill is proximity not nearly as active volcano as the volcanoes in the Vatnajökull peninsula. But whatever the case, people should avoid it to play games with the nature  in this way.

The Image source is  the Icelandic Meteorological Office website and shows the epicenter and in the morning.

mbl.is  3,4 stiga skjálfti við Öskju

Visir.is Jarðskjálftahrina á Öskjusvæðinu

Ruv.is  Jarðskjálfti við Lokatind

Series of earthquakes occurred 25km NW of the Askja Volcano in Ódáðahraun last night and peaked in an earthquake of 3.4 on the Richter scale.  Most likely it is a single event case that invites no further news.  Earthquakes in this location are not common, but there was a swarm there a few years ago.

Óvenjusnörp jarðskjálftahrina varð í Mýrdalsjökli í nótt.  Mældust hátt í 70 skjálftar, þar af um 20 yfir 2 á Richter og 2–3 um 3 á Richter.  Upptökin eru í öskjunni norð-austanmegin.  Þetta er snarpasta hrinan frá því óróleikinn hófst í Kötlu í sumar.  Það fylgdi þó enginn gos– eða hlaupórói.

Skjálftarnir eru flestir grunnir sem er í sjálfu sér góðs viti þ.e. ekkert bendir til þess að kvika sé að brjóta sér leið upp á yfirborðið enn sem komið er allavega.  Myndin er af vef Veðurstofu Íslands og sýnir upptök skjálftanna í nótt.

mbl.is um 20 skjálftar yfir 2 stig

DV — snarpir skjálftar í Mýrdalsjökli

Eins og fram kemur í greininni þá geta liðið áratugir frá því eldstöð byrjar að undirbúa gos þar til það brýst upp.   Eldgos hefur að öllum likindum ekki orðið á Reykjanesskaga síðan á 13. öld og goshlé því orðin afar löng á svæðinu sem eins og allir vita er mjög eldbrunnið.

Greinin á dv.is